Deprecated: mysql_connect(): The mysql extension is deprecated and will be removed in the future: use mysqli or PDO instead in /home/thereceptor.nl/public_html/lib/database2.inc.php on line 3

Warning: Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/thereceptor.nl/public_html/lib/database2.inc.php:3) in /home/thereceptor.nl/public_html/templates/item.php on line 21

'Das ist kein Flugplatz, das ist eine Sahara''

Share on facebook Share on twitter
a A
Hermann Göring inspecteert de troepen te Soesterberg Uit: Dik Top, Soesterberg, vliegveld 1939-1945, Repro Holland.
— Paul KempersSaturday September 10 2011

In de eerste oorlogsjaren was Soesterberg een belangrijk knooppunt in de Slag om Engeland. Sprengkommando's wisten de beschamende herinnering aan de verloren strijd in de lucht met geweld uit.


Snuivend van minachting liep een officier van de Wehrmacht in de meidagen van 1940 over het zanderige terrein van de Militaire Luchtvaartafdeling op de Veluwe. 'Das ist kein Flugplatz, das ist eine Sahara', briesde hij na even om zich heen te hebben gekeken. Zijn uitspraak zou de annalen ingaan als een correcte inschatting van de povere staat waarin defensie zich bevond in de jaren voor de Tweede Wereldoorlog. Wie herinnert zich niet de opnamen van puffende soldaten op de fiets die ' bewapend met anderhalve kromgetrokken karabijn uit grootvaders tijd ' naar het front ijlden om Hitlers Blitzkrieg-troepen het hoofd te bieden?
Een treurig, maar apocrief waar gebeurd verhaal.
Ook waar gebeurd en redelijk snel uit het geheugen gewist, is de vijf jaar durende aanwezigheid in Soesterberg van de mensensoort die in Britse comedyseries meestal wordt aangeduid als 'de Duitsers'. Dat wil zeggen: niet de gevolgen van de Duitse bezetting zijn vergeten (denk bijvoorbeeld aan het monument voor de 33 gefusilleerde verzetsstrijders aan de voet van de Soester Berg) maar wel het militair-technische aspect van de vernieuwingen die Hitlers officieren op de vliegbasis doorvoerden.
De bakermat van de Nederlandse luchtvaart werd in hoog tempo gemoderniseerd om dienst te kunnen doen als een van de vertrekhavens voor de bommenwerpers die de Slag om Engeland moesten winnen. Onder het Wehrmacht-commando werd Soesterberg een echte Fliegerhorst met verharde A-vormige start- en landingsbanen, gecamoufleerde parkeerplaatsen (Splitterboxen), rolbanen, huisvesting voor de troepen (Waldlagers), werkplaatsen voor technisch onderhoud en schietbanen. Ook verrees in het dorp Soesterberg een in typisch rustiek-classicistische Derde Rijk-stijl opgetrokken Wehrmachtsheim, het latere Officierscasino aan de Kampweg. Met wat bunkers, garagegebouwen en de overblijfselen van het Polizeiliches Durchgangslager Amersfoort (Kamp Amersfoort) vormt dit gebouw een van de intacte resten van Duitse aanwezigheid op de Heuvelrug.
Bij de aftocht in april/mei 1945 werd de vliegbasis vrijwel geheel vernietigd door grondig te werk gaande Sprengkommando's; de Wehrmacht wilde de beschamende herinnering aan de verloren Slag om Engeland ' de bommenwerpers werden door de Spitfires van de RAF uit de lucht geplukt ' zo snel mogelijk uitwissen. Nooit meer werd het geluid gehoord van de Junker 88,  Heinkel III en Dornier 217. Ook het gehuil van de gevreesde Messerschmidt-jagers klonk niet meer.
De basis werd in ijltempo heropgebouwd en ingericht voor de bestrijding van het Rode Gevaar. Is daarmee de herinnering aan de voormalige bezetter verdwenen? Ga kijken in de bossen: daar vind je nog de inslagplekken van de geallieerde bombardementen. En misschien zelfs nog een verdwaalde Stahlhelm en koppelriem met het insigne 'Gott mit uns'. 't Blijft schuldig landschap, immers.





Close page